Bu ilimde o kadar yükselmişti ki, hocaları ile karşılıklı ilmî münâzaralarda bulunurlardı. Nitekim hocası Dâhilî, bâzı hadîs rivâyetindeki eksikliklerini onun yardımıyla tamamladı. Zekâsının keskinliği ve hâfızasının kuvveti ile etrâfındakilerin hayret ve takdirini kazandı. On altı yaşına gelince, Abdullah ibni Mübârek ve Veki’ bin Cerrâh’ın yazdıkları hadîs kitaplarını ezberledi. Bu yaşta, büyük din âlimlerinin yazılarını okuyup anlardı.Nasr bin Hasan es-Semerkandî anlatır: “1071 senesi yağmursuzluk yüzünden Semerkant’ta büyük bir kıtlık oldu. Halk bir kaç defâ yağmur duâsına çıktıysa da yağmadı. O civarda yaşayan sâlih bir zât, Semerkant kâdısına gelerek; “Bir rüyâ gördüm size arz edeyim mi?” dedi. Kâdı “Anlat dinleyelim.” dedi. Adam; “Gördüm ki sen önden, halk arkandan Semerkant’tan çıkıyorsunuz ve İmâm-ı Buhârî hazretlerinin mezarı başında duâ ediyorsunuz.” dedi ve olur ki cenâb-ı Hak bu sebepten bize yağmur gönderir.” diye de ilâve etti. Buna karşılık kâdı; “Ne güzel rüyâ görmüşsün.” dedi. Daha sonra Kâdı efendi önden halk arkadan Hartenk’e doğru yola çıktılar. İmâm-ı Buhârî hazretlerinin kabrine gelince gönülden duâ ettiler. Kimisi gözyaşları döktü ve onun hürmetine Allahü teâlâdan rahmet dilediler. Duâdan az zaman sonra yağmur yağmaya başladı. Öyle yağmur yağdı ki yedi gün Hartenk’te beklemek zorunda kaldılar. Semerkant’a gidemediler.