İsmi, Sâbit bin Kurre bin İrfan el-Harrânî olup, künyesi Ebü’l-Hasen’dir. Harran bölgesinde doğmuştur. Doğum târihi belli değildir. Önceleri sâbiî inancında iken hidâyete kavuşup müslüman oldu. Benî Mûsâ kardeşlerle berâber Bağdâd’da çalıştı. Arabça’nın yanında Yunan, Süryânî ve İbrânî dillerini de biliyordu. Batlemyüs’ün meşhûr eseri Almagest’i Arabça’ya tercüme etti. Harran Üniversitesi’nin kurucularından ve belli başlı mütercimlerinden idi. Eski devirlerden gününe ulaşan bir çok eseri Arabça’ya tercüme etti. Tercümeleri, matematik, mantık, astronomi ve tıb ilimleri ile ilgili idi. Aynı zamanda iyi bir Arab dili âlimi idi. Abbâsî halîfesi el-Mu’tedid zamânında şöhrete kavuştu. Halîfenin yakınları arasında yer aldı. Altmışyedi yaşlarında iken 901 senesinde Bağdâd civârında vefât etti.
Sâbit bin Kurre taklidçi bir âlim değildi. Yunanca ve İbrânice’den Arabça’ya yaptığı tercümeler ustaca yapılmış olup, gerekli gördüğü yerlerde kendi ilmî tahlîl ve tenkîdlerini, yorum ve îzâhlarını ortaya koymuştur. İlk defa diferansiyel ve integral hesaplarını o kullanmıştır. Bu sahadaki çalışmalarını yine İslâm âleminde yetişen meşhûr âlim Ebü’l-Vefâ Büzcânî geliştirmiştir. Sâbit bin Kurre’nin önemli bir çalışması da cebiri geometriye uygulamasıdır. Böylece o analitik geometrinin babası kabûl edilmektedir. Ayrıca Pisagor teoremi üzerinde de derinlemesine çalışarak genelleştirmeye çalışmıştır. İrrasyonel sayılar üzerinde çok çalışmış ve yeni postulatlar geliştirmiştir. Üçüncü dereceden denklem çözümünde geometrik metod denen bir metod bulmuştur.
Matematiğin bir kolu olan calculus’u keşfeden Sâbit bin Kurre böylelikle bir çok buluşlara yol açmış oldu. Eğer Calculus olmasaydı, bir çok karışık problemlerin içinden çıkılamayacak, kanunların bir kısmından faydalanmak mümkün olmayacaktı.
Sâbit bin Kurre astronomi ve tıb alanında da çalışmalar yapmıştır. Astronomi sâhasındaki çalışma ve başarılarını tetkik eden Francis Cormody “The Astronomical Works of Shabit bin Quarra” adlı eserinde Sâbit bin Kurre’nin güneş ve ayın faâliyetleri üzerindeki derin tetkiklerini ve vardığı dakik hesaplamaları değerlendirerek, bunların sırf mantıkî veya nazarî çalışmalar olmayıp gözlem ve deneye dayanan, tecrübî metodlarla elde edilen bilgiler olduğunu ifâde etmektedir. Ayrıca güneşin dünyâya uzaklığını hesaplamış ve bir güneş yılı uzunluğunu bulmuştur.
İlim târihçisi S. B. Boyer “History of Mathematics” adlı eserinde Sâbit bin Kurre hakkında; “Eğer onun çalışmaları olmasaydı, eski Yunandan intikâl eden matematik bilgileri uzun asırlar boyunca hiç gelişmeden kapalı kalacaktı.” demektedir.
Sâbit bin Kurre, matematik, tıb, astronomi ve felsefe alanında bir çok eser yazmış ve tercümeler yapmıştır. 1- Kitâb-ül-amel bil-Kurre, 2- Kitâbu tercemeti ve ihtisâr-il-macisti lil-Batlemyüs, 3- Kitâbu tercemeti coğrafiyat-il-ma’mûre li-Arşimed, 4- Kitâbu şerh-il-mu’tiyyati Oklidis, 5- Kitâbun fî kat’il-ustuvâre, 6- Kitâbun fîl-mahrut-il-mukâfi, 7- Kitâbun fî meşâhat-il-Eşkâl, 8- Kitâbun fil-mesâil-ü-hendesiyyeti, 9- Risâletun fil-murabba’i ve kutrihî, 10- Kitâbun fî ibtâ-il-hareketi fil-felek-ıl-bürûc, 11- Kitâb-ı hisâb-il-hey’eti, 12- Kitâb-ul-muhtasar fil-hendese, 13- Risâletun fî hareket-il-felek, 14- Kitâb-ul-medhal alel-mantık, 15- Kitâbun fin-nabz, 16- Risâle fil-cebr, 17- Kitâbun fî sebebi kevn-il-cibâl eserlerinden bâzılarıdır.
 Sayısı yüzü bulan eserlerinin çoğu kayıptır. Onun eserleri İslâm ve Avrupa ilim âleminde bir çok âlime doğrudan veya dolaylı olarak te’sir etmiştir. Galileo, Gamss, Newton, Euler, Faraday ve daha bir çok batılı matematikçinin başarılarının temelinde muhakkak sûrette Sâbit bin Kurre’nın direkt veya dolaylı yoldan te’siri mevcuttur. İslâm âleminde ise İbn-i Heysem ve El-Kindî onun çalışmalarından etkilenmişler ve nazariyelerini genişleterek umûmileştirmişlerdir. Matematiği bütün fen ilimlerinde temel kabûl eden Sâbit bin Kurre, ortaçağlardan günümüze ışık tutan bir matematik üstâdı ve dehâsıdır. Asrımızda yeni ulaşılabilen bu keskin görüş, bu büyük âlimin ilmî dehâsını hâlâ yansıtmaktadır.

1) Târih-ul-ulûm-İndel-Arab; sh. 296
2) El-Ulûm-ul-Bahte; sh. 174
3) Science and Civilization in İslâm; sh. 44
4) Introduction to the History of Science; cild-1, sh. 599
5) Die Mathematiker und Astronomen der Araber; sh. 34
6) Mu’cem-ül-müellifîn; cild-3, sh. 101
7) Uyûn-ül-enbâ; cild-1, sh. 215
8) Târih-ül-hükemâ; sh. 115
9) Vefeyât-ül-a’yân; cild-1, sh. 100
10) Şezerât-üz-zeheb; cild-2, sh. 196
11) El-A’lâm; cild-2, sh. 98
12) El-Bidâye ven-Nihâye; cild-11, sh. 85
13) Türâs-ül-Arab-il-ilmi; sh. 165